Reisadviezen van de overheid in crisis

/

Reisadvies in crisis. Opiniestuk. Al vóór de coronacrisis waren er problemen met de reisadviezen. Een Nederlandse expat geeft zijn opinie.

Via de website NederlanderWereldwijd publiceert het Ministerie van Buitenlandse Zaken (BuZa) het zogenaamde reisadvies, gekoppeld aan de kleurcodes groen, geel, oranje en rood. De site trekt maandelijks miljoenen bezoekers: een groot aantal mensen verlaat zich hierop.

Vanuit mijn internationale ervaring, zowel bij een reisorganisatie in de Filipijnen als via mijn eigen bedrijf in Chiang Mai (Thailand) volg ik de relevante reisadviezen al jaren. Ik ben erg geschrokken van wat ik over de reisadviezen te weten ben gekomen. 

Samenstelling is ondoorzichtig
Ten eerste is de samenstelling van het reisadvies zeer ondoorzichtig, en daarmee niet of nauwelijks verifieerbaar. Op de website van de overheid wordt uitgelegd dat een afdeling op BuZa verantwoordelijk is voor het reisadvies. Dit advies wordt gebaseerd op informatie uit bronnen van verschillende herkomst zoals ambassades van andere landen, bedrijven en inlichtingendiensten. Ook de Nederlandse vertegenwoordiging wordt genoemd als bron: “De Nederlandse ambassades en consulaten weten wat er speelt in een land. Ze bezoeken gebieden om de veiligheidssituaties te beoordelen en spreken met lokale autoriteiten en andere organisaties.“ Het reisadvies wordt zorgvuldig samengesteld, zo luidt de boodschap. Het is onmogelijk na te gaan of deze informatie klopt: concrete bronvermelding blijft namelijk achterwege. 

Lokale informatiebronnen genegeerd
Ten tweede worden juist de waardevolle en lokale hulpkrachten, te weten de Honorair Consuls, gemarginaliseerd en zelfs genegeerd. De 345(onbezoldigde) Honorair Consuls die Nederland wereldwijd heeft, stuurden eind juli een brandbrief naar Minister Blok (VVD) waarin ze zich beklagen niet of nauwelijks geraadpleegd te worden. Ze schrijven: “Sometimes we are even confronted with absolute nonsense in our travel advice”, toevoegend dat de Nederlandse belastingbetaler recht heeft op een “up-to-date and 100% correct travel advice.”

Ondeskundig en verouderd

Ten derde wordt een deel van de adviezen geschreven door mensen die overduidelijk niet deskundig zijn op het gebied van de betreffende landen: wanneer je zelf al jaren in een land woont, prik je daar gelijk doorheen. Vaak blijft de informatie onder het kopje “laatste ontwikkelingen” maandenlang staan en wordt informatie overgenomen van websites van andere landen zonder enige bronvermelding en verificatie. Het advies komt daardoor vaak niet overeen met de werkelijkheid en is soms ronduit misleidend. Zelf ben ik regelmatig in gebieden die de overheid afraadt te bezoeken. Overbodige negatieve reisadviezen en feitelijk onjuiste informatie worden verlengd en blijven op de site staan totdat er iemand een email stuurt om daar op te wijzen. Ik heb dat verschillende malen gedaan hetgeen leidde tot wijzigingen in het advies. 

Ernstige gevolgen

Een ondeugdelijk oranje of rood reisadvies is niet alleen vervelend voor de reiziger, stakeholders in de Nederlandse en buitenlandse toeristenindustrie – denk aan touroperators, chauffeurs en homestay eigenaren – worden hierdoor financieel benadeeld waardoor hun broodwinning op het spel staat. 

Onlangs werd bekend via een onderzoek (uitgevoerd in opdracht van BuZa) dat Nederlanders zich niet goed voorbereiden wanneer ze op reis gaan. Dat was de conclusie van een begin dit jaar werd uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Ik vermoed een verband tussen deze slechte voorbereiding en het kwalitatief arme reisadvies van de overheid. 

Kortom, het reisadvies van de overheid is onprofessioneel, gemakzuchtig, slecht georganiseerd en unfair. Nederlandse vertegenwoordigingen in het buitenland moeten een veel actievere en waarneembare rol (mogen) spelen in het opstellen van het reisadvies. Daarnaast moet actief contact worden gezocht met Nederlanders ter plaatse voor input en advies, die ook op deze wijze hun continue onofficiële ambassadeursrol voor Nederland kunnen vervullen.

Frans Betgem, Chiang Mai

Frans Betgem is een ondernemer in de reisindustrie in Thailand en de Filipijnen. Frans woont sedert 1991 in Thailand. Hij heeft van October 2017 tot eind 2019 regelmatig contact gehad over de reisadviezen voor Thailand, en de Filipijnen met de verantwoordeljke mensen van de afdeling Consulaire Zaken van MinBuZa. Hij heeft ook contact gehad met de ambassades in Bangkok en Manila.

In September 2018 heeft hij een artikel getiteld “Reisadvies in crisis” geschreven dat werd gepubliceerd op de website van Eelco Keij.

In December 2021 heeft hij nog een korte update geschreven voor deze website onder de titel “Oude bestuurscultuur”